BBNJ Anlaşması Yürürlüğe Girdi: Açık Denizler Artık Uluslararası Hukukla Korunacak
Birleşmiş Milletler nezdinde yaklaşık 20 yıldır müzakere edilen ve açık denizlerin korunmasını amaçlayan BBNJ Anlaşması (Ulusal Yetki Alanları Dışındaki Denizel Biyoçeşitlilik Anlaşması), bugün itibarıyla yürürlüğe girerek uluslararası hukuk statüsü kazandı.
Tarihi nitelikteki anlaşma, ulusal karasuları dışında kalan ve dünya okyanuslarının büyük bölümünü oluşturan alanlarda çevresel korumanın önünü açıyor.
Dünya Okyanuslarının Yüzde 64’ü Kapsam Altına Alındı
BBNJ Anlaşması ile birlikte, dünya okyanuslarının yaklaşık yüzde 64’ünü oluşturan ve herhangi bir devletin egemenliği altında bulunmayan “sahipsiz” deniz alanlarında biyolojik koruma bölgeleri ilan edilebilecek.
Bu bölgelerde deniz ekosistemlerinin korunması, biyolojik çeşitliliğin izlenmesi ve hassas türlerin sürdürülebilirliğinin sağlanması amacıyla yeni uluslararası kurallar uygulanacak.
Denizcilik ve Açık Deniz Faaliyetlerine Yeni Yükümlülükler
Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte deniz taşımacılığı, açık deniz madenciliği, enerji projeleri ve denizaltı kablo döşeme faaliyetleri daha sıkı çevresel denetime tabi olacak.
Bu kapsamda, söz konusu faaliyetler için hazırlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi raporlarının kapsamı genişletilecek ve uluslararası gözetim mekanizmaları devreye alınacak.
Çevresel Etki Değerlendirmesi Süreçleri Sıkılaşıyor
Yeni düzenlemeler, açık denizlerde yürütülen ekonomik faaliyetlerin yalnızca ulusal değil, çok taraflı uluslararası kriterlere göre değerlendirilmesini öngörüyor. Çevresel risklerin azaltılması, ekosistem zararlarının önlenmesi ve şeffaf raporlama süreçleri anlaşmanın temel unsurları arasında yer alıyor.
Küresel Deniz Yönetişiminde Yeni Dönem
Uzmanlara göre BBNJ Anlaşması, açık denizlerin yönetiminde uzun süredir var olan hukuki boşluğu doldurarak küresel deniz yönetişiminde yeni bir dönemin kapısını aralıyor.
Anlaşma, iklim değişikliği, biyolojik çeşitlilik kaybı ve okyanusların aşırı kullanımı gibi küresel sorunlara karşı denizlerin ortak miras olarak korunmasını hedefleyen en kapsamlı uluslararası düzenlemelerden biri olarak değerlendiriliyor.
Yorumlar
Kalan Karakter: