Arıza yapan gemiler deniz trafiğini aksatıyor 

ÇANAKKALE Boğazı'nda son günlerde artış gösteren gemilerin makine arızaları nedeniyle, deniz trafiğinde sıkıntı yaşanıyor. Günde ortalama 135 geminin geçiş yaptığı boğazın Nara Burnu yakınlarında 15 günde peşpeşe 3 geminin makine arızası nedeniyle sürüklenmesi, tedirginliği artırdı. Kıyı Emniyeti Genel Müdürü Salih Orakçı alınan her türlü önleme rağmen gemi arızalarının güvenli boğaz geçişini riske soktuğunu söyledi.

1953 yılının 3 Nisan’ı 4 Nisan’a bağlayan gece İsveç şilebi Naboland ile çarpışan ve 81 denizcimize mezar olan Dumlupınar denizaltısının battığı Nara Burnu yakınlarında art arda gemilerin sürüklenmesi, Çanakkaleliler'in yüreğini ağzına getirdi.

Son günlerdeki gemi arızalarından ilki 24 Aralık 2008 tarihinde Nara Burnu'na 1 mil uzaklıkta meydana geldi. Slovenya’nın Kopen Limanı’ndan Balıkesir’in Bandırma İlçesi’ndeki limana giden Türk bandıralı ‘Alfa Sun’ adlı 99 metre boyundaki boş kuru yük gemisi, boğaz geçişi sırasında makine arızası yapıp sürüklenince heyecan yaşandı. ‘Alfa Sun’, yaklaşık 35 dakika sonra Nara Burnu’nun 1.2 mil kuzeyinde acil durum çıpasını denize bırakarak sürüklenmekten kurtuldu.

Boğazdaki gemi arızaları yeni yılın ilk gününde bir kez daha kabus yaşattı. Bu kez Gürcistan’dan Malta’ya giden ‘Osmanbey’ isimli Türk bayraklı boş tanker, saat 13.45 sıralarında, Çanakkale Boğazı geçişi sırasında makine arızası yaparak sürüklenmeye başladı. Akbaş Feneri açıklarında sürüklenmeye başlayan gemi, karşı seferasyon hattına geçtikten sonra Karacaörenaltı Mevkii'nde demir atarak durabildi.

Boğazdaki son panik 6 Ocak Salı gecesi bu kez tam da Dumlupınar Denizaltısı’nın battığı Nara Burnu önlerinde yaşandı. Boş olarak boğaz geçişi yapan 79 metre boyundaki Malta bandıralı ‘M. Ereğli’ adlı kuru yük gemisi makine arızası yaparak sürüklenmeye başlayınca heyecana yol açtı.l

VTS OLASI FACİAYI ÖNLÜYOR

Arıza yaparak seferasyon hattı içinde sürüklenen 3 geminin de boş ve küçük gemiler olması ve Gemi Trafik Hizmetleri Merkezi Müdürlüğü’nün (VTS) üstün gayretleri olası faciaları önledi. VTS görevlileri, boğazda 7 ayrı noktada bulunan radarlarla takip ettikleri gemileri telsiz kanalından uyararak yönlendirip sürüklenen gemilere rağmen güvenli bir şekilde boğaz geçişi yapmalarını sağladı. Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü'ne ait römorkörler de makine arızası yapan gemilerin bulunduğu bölgelere hemen hareket ederek çevre güvenliği konusunda gerekli desteği verdi.

ARIZALAR GÜVENLİ GEÇİŞİ RİSKE SOKUYOR

Kıyı Emniyeti Genel Müdürü Salih Orakçı, dünyanın en tehlikeli doğal ve dar su yolu olan Çanakkale ve İstanbul boğazlarında gemilerin geçişleri sırasında yaşadığı kaza riskini sıfıra indirmenin mümkün olmadığını belirtti. Bunu binde bir oranına çekmenin de gemi kaptanlarının kılavuz ve eskort römorkör almalarıyla sağlanabileceğini vurgulayan Orakçı şunları söyledi:

“Verilerimize göre Çanakkale ve İstanbul boğazlarından geçiş yapıp Karadeniz ve Ege Denizi'ne açılan gemilerin yaş ortalaması 24. Boğaz geçişi yapan her 100 gemiden 38’i kılavuz kaptan alırken, eskort römorkör alma oranı sadece yüzde 2. Devlet bütçesinden 45 milyon dolar ayırarak her iki boğazda da gemilerin güvenli seyirleri için radarlı geçiş sistemi kurdu. Yedek haberleşme sistemlerini devreye soktu. Gemilerin her tür bilgilerini radar kuleleri de olmak üzere aynı dakikalarda seyir yapan diğer gemilere de aktaran AIS sistemini zorunlu şekle getirdi. Tüm bunlara rağmen görüyoruz ki sık sık meydana gelen gemi arızaları güvenli geçişi riske sokuyor. Bu risk Türk makamlarının görevli kıldığı kıyı emniyetinin deneyimli personelince gideriliyor. Bu arada, kaptanlar da mürettebatının can güvenliğini düşünmeli. Sefere çıkmadan önce gemisinin teknik bakımı, yakıt, mürettebatının sağlık durumunu, yiyeceği ve içeceğinin olup olmadığını kontrol etmeli.”(aa)